Start arrow Fort IV Janówek
Fort IV Janówek - Budowa i historia 1
WiTEK 31.03.2007. ostatnia aktualizacja: 27.04.2008.
Spis treści
Budowa i historia 1
Budowa i historia 2
Plany i mapy

Forty pierwszego pierścienia twierdzy szybko się zestarzały. Już w trakcie budowy nie były nowoczesnymi konstrukcjami. Jednakże ich ukończenie zbiegło się w czasie z wynalezieniem nowych artyleryjskich ładunków burzących. Doświadczenia wykazały całkowita nieprzydatność ceglanych murów w starciu z nową bronią. Forty kwalifikowały się do natychmiastowej przebudowy. Tak też się stało i w latach 1889-1900 dzieła zostały zmodernizowane.

Zasadniczo przebudowa była podobno we wszystkich fortach. Dwa wały otaczające fort zostały przebudowane w jeden, zlikwidowano także poprzecznice. Stropy koszar wzmocnione zostały betonem. Co do zmian w obronie fosy - ceglane kojce skarpowe zastąpiono murowanymi kaponierami przeciwskarpowymi. Powstała murowana przeciwskarpa w miejscu ceglanego muru oporowego. W forcie w Janówku przystąpiono do modernizacji ale jej nie dokończono. Rozebrane zostały wszystkie trzy ceglane kojce skarpowe, ale w ich miejsce z braku czasu nie powstały budowle betonowe.

W latach 1912-14 twierdza została wyposażona w drugi, zewnętrzny pierścień fortów. Stare forty zostały także zmodernizowane, wyprowadzono z nich ciężką artylerię. W Janówku wybudowano dwa nowe forty (XVII i D-9) tworząc w ten sposób grupę fortową.

Podczas I Wojny Światowej forty w Janówku były bezpośrednio atakowane przez wojska niemieckie. Główne natarcie skierowane było na forty grupy Carski Dar i Czarnowo. Natomiast forty w Janówku atakowane były od 14 do 18 sierpnia 1915 roku. Niemieckie oddziały przez cały czas pozostawały na linii Krubiny-Skierdy prowadząc ostrzał artyleryjski - ze zniszczeń można wnioskować że dość skuteczny. Niemcy zajęli forty po ich opuszczeniu przez Rosjan w nocy z 17 na 18 sierpnia. Najprawdopodobniej wycofujące się wojska wysadziły w powietrze ważne elementy umocnień. Z grupy Janówek przeżył tylko najstarszy fort IV. Pozostałe, podobnie jak i umocnienia w Bożej Woli zostały zniszczone.

W okresie międzywojenny jak i po II Wojnie Światowej forty w Janówku zajmowało Wojsko Polskie. W 1955 roku fort IV został odbudowany (a przynajmniej jego fragmenty użyteczne na magazyny i pomieszczenia techniczne). Wojsko stacjonowało tam do ok. 1995 roku.

Fort nie posiada już kojców skarpowych, być może ich resztki zostały rozebrane podczas remontu fortu. Dwie poterny barkowe są częściowo zasypane. Poterna do kojca czołowego istnieje chociaż prowadzi teraz prosto do fosy. Na lewym barku zachował się schron pogotowia, na prawym jest wejście do poterny. Istnieją kazamaty magazynowe i koszary. Ciągle można podziwiać pięknie zdobione ceglane mury.


 
« poprzedni artykuł   następny artykuł »


Legionowo
Modlin
Warszawa
Zegrze
Kontakt